Perplexity Decider v1.3 cevabı metnin içinde gösteriyor, DeepSeek aramayı API’ye açtı, Tencent’in ses modeli şarkı söylüyor

Teknoloji 11 dk
Glass probability gauge with a glowing needle beside a magnifier that lights up one phrase on a printed page
Perplexity'nin yazı yazmayan karar modeli artık aradığınız ifadeyi metnin içinde konumuyla gösteriyor. DeepSeek arama, link okuma ve dosya ayrıştırmayı API'ye taşıdı, iki büyük model de nihayet indirilebilir oldu.

Perplexity Decider v1.3 geçen hafta Apache 2.0 lisansıyla çıktı ve duyuru yazısında tanıdık bir isim var: Jev. Bu blogda TypeSafe’in Jev modeli üzerine koca bir seri yazmıştım, o yüzden satırı görünce durdum.

Bugün 16 Kasım, pazartesi. Bu derlemede 13 ile 16 Kasım arasındaki haberler var, bir de hafta başında sessizce indirilebilir hale gelen ağırlıklar. Duyuruları, dokümanları, model kartlarını ve fiyat sayfalarını 16 Kasım’da okudum. Hiçbirini çalıştırmadım, rakamlar yanında adı geçen kaynağa ait.

Haftanın ortak noktası pek parlak değil. İşe yarayan şeyler ara katmandan çıktı: bir sınıflandırıcı, bir arama aracı, bir PDF ayrıştırıcı.

🎯 Perplexity Decider v1.3: sadece karar veren model ne işe yarar?

Decider, olasılık döndüren karar modeli. Metin üretmiyor, içeriğiniz hakkında sorduğunuz soruya rakamla cevap veriyor. Perplexity, v1.3’ü ve ondan damıtılan küçük kardeşi Decider Flash v1.3’ü 9 ile 10 Kasım arasında yayımladı. Hugging Face deposu 9 Kasım’da açılmış, kart ertesi gün güncellenmiş. İkisi de v1, v1.1, v1.2 ve Flash v1.2’nin yerine geçiyor.

Perplexity’nin dokümanına göre dört soru tipi var. noul evet/hayır olasılığı veriyor. choice en fazla 255 seçeneğin her birine olasılık dağıtıyor. score rubrikteki en fazla 10 seviyenin her birine olasılık verip üstüne beklenen puanı hesaplıyor.

Yeni gelen locate. Türkçesiyle, metnin içinden birebir alıntıyı konumuyla çıkarma. Model girdideki eşleşen ifadeyi başlangıç ve bitiş karakter konumlarıyla, her parça için ayrı skorla geri veriyor. Eşleşme yoksa liste boş dönüyor. Perplexity bunu isim tanıma (named entity recognition), kişisel veri tespiti ve metinden cevap çıkarma için öneriyor. Locate yalnızca v1.3 modellerinde var, yalnızca metinle çalışıyor ve web grounding ile birlikte kullanılamıyor.

Model kartına göre Decider v1.3, Qwen3.8-27B tabanlı, 27B parametreli ve multimodal, metnin yanında görsel de okuyor. Kendi makinenizde çalıştıracaksanız CUDA’lı GPU’da yaklaşık 49 GiB BF16 ağırlık artı çalışma belleği hesaplayın. Flash 4B. İkisinin de bağlam penceresi 256K token.

Bence asıl haber fiyat. Dokümanda v1.3 için 1M girdi token’ı $0,02, Flash için $0,01 yazıyor. Çıktı token’ları bedava. Web grounding açılırsa her 1.000 arama ya da URL çekimine $1 ekleniyor. v1.2 ile aynı tarife. Changelog’daki not da önemli: pplx-decider-latest artık v1.3’ü gösteriyor ve olasılıklar v1.2’den farklı çıkabiliyor. Eşik değerlerini eski sürüme göre ayarlayan, yeniden kontrol etsin.

Perplexity’nin blogundaki tabloya göre Decider v1.3, 63 sınıflandırma görevinde ortalama %91,6 doğruluğa ulaşıyor. Bu, şirketin üretimde kullandığı sınıflandırıcılardan 6,54 puan fazla. Referans etiketleri bağımsız olarak bir frontier LLM’e yeniden yaptırmışlar. 72 retrieval görevinde ortalama nDCG@10 değeri 83,99, Qwen3-Reranker-8B’nin 1,81, Jev 1.14’ün 2,24 puan üstünde. Hepsi Perplexity’nin kendi ölçümü, notlarımızda bulunsun.

Jev meselesine dönelim. Perplexity, Decider’ın Jev’den, yani TypeSafe AI’ın System One modelinden ilham aldığını açıkça yazıyor. TypeSafe Jev ve System One fikrini burada uzun uzun anlatmıştım, Noul, Choice ve Score’un nasıl çalıştığını da ayrıca. Şimdi Perplexity aynı yapı taşlarını, noul adına kadar, kendi API’sinde sunuyor. “Metin yazma, olasılık döndür” fikri yakın zamana kadar niş görünüyordu. Artık arkasında büyük bir şirket var.

Perplexity’nin tavsiyesi şöyle: ince ayrımlı ve hatası pahalı kararlarda v1.3, yüksek hacimli yönlendirme, etiketleme ve filtrelemede Flash. Kendi verinizde denemeden hiçbirine güvenmeyin.

Pratik tarafı şu. Milyon token’ı 2 sent olan bir modelle tablonun her satırına evet/hayır sorusu sormak faturada sıradan bir kalem oluyor. Locate ise en taze özellik, konum bilgisine güvenmeden önce kendi dağınık metninizde deneyin.

🔎 DeepSeek’in uygulama özellikleri API’ye geldi mi?

Geldi. DeepSeek 13 Kasım’da “uygulama API’lerinin tamamını” açtı. Kendi sohbet uygulamasında gördüğümüz arama, link okuma, dosya yükleme gibi özellikler artık deepseek-flash (DeepSeek-V4.1-Flash-1017) için Messages, Responses ve Chat Completions API’lerinde çalışıyor. Araç çağrılarını ve bağlamın toparlanmasını DeepSeek kendi sunucusunda hallediyor.

Değişiklik kaydı ile web araçları rehberine bakınca tablo netleşiyor. Thinking kapalıyken deepseek_web_search aracıyla kaynak gösteren web araması yapılıyor. Thinking açıkken model birkaç akıl yürütme adımı boyunca arıyor, sayfaları okuyor. deepseek_read_url tek bir linki okuyor. PDF, Office dosyası ve görseller POST /files ile yüklenince ayrıştırılıyor, sonra file_id ile çağrılıyor. Bir de güvenlik kontrolü parametresi eklenmiş. Search and Fetch, OCR, ASR ve TTS ise ayrı API olarak da satılıyor.

Dosya ayrıştırma rehberinde insanın genelde canı yanınca öğrendiği türden notlar var. Yükleme cevabı ancak ayrıştırma bitince geliyor, istemci ve proxy zaman aşımlarını buna göre yükseltmek gerek. Orijinal dosyayı ya da ayrıştırma sonucunu sonradan indiremiyorsunuz. Tek istekte en fazla 20 belge.

Fiyat sayfasına göre deepseek-flash 1M token bağlam ve en fazla 384K çıktı sunuyor. 1M token başına cache dışı girdi yoğun olmayan saatlerde $0,15, yoğun saatlerde $0,30. Çıktı $0,60 ile $1,20. Yoğun saatler hafta içi UTC 01.00 ile 04.00 ve 06.00 ile 10.00 arası, Çin resmi tatilleri hariç. Arama ve web çekimi 1.000 çağrıda $0,75, dosya ayrıştırma ile OCR 1.000 sayfada $0,225.

Kimsenin okumadığı paragrafa gelelim. Halka açık uygulamalarda güvenlik kontrolleri açık olmak zorunda. İçerik denetimi, büyük model kaydı ve AI etiketleme sorumluluğu geliştiricide. Risk tespit edilirse API ret işareti dönüyor.

Benim okumam şu. deepseek-flash kullanan, kendi arama aracını, sayfa çekicisini ve PDF ayrıştırıcısını silebilir. Ama aramalar token’ın üstüne ayrıca faturalanıyor, her turda arama yapan agent’ın sayacı hızlı döner. Uyum paragrafı da ürünün parçası, yayına almadan okuyun.

Laptop ekranı bir cam huniye dönüşüyor, web sayfası, PDF ve bir link parlayan tek bir fincana doluyor
DeepSeek’in sohbet uygulamasındaki arama, dosya ve link araçları artık API üzerinden çağrılabiliyor. Görsel: Higgsfield.

🎤 Şarkı söyleyen ses modeli neden araç kullanma haberi?

Çünkü şarkıdan önce arama geliyor. Tencent Hunyuan’ın 13 Kasım’da duyurduğu gerçek zamanlı sesli sohbet modeli Hy Realtime’ı Yicai ve IT之家 aktardı. Model, web araması gerekip gerekmediğine konuşmanın gidişatından kendisi karar veriyor. Arama kararı, araç çağrısı ve cevap tek modelin içinde.

Şarkı kısmı Tencent Music’in TME Lingyin AI ekibiyle birlikte geliştirilmiş. Şarkıcı, albüm, tarz, dil, yıl ya da popülerliğe göre şarkı isteyebiliyorsunuz. Tencent’in örneği: “2010 ile 2020 arası İngilizce bir folk şarkısı.” Mırıldanılan ya da yarıda düzeltilen cümlelerden niyeti daha iyi çıkardığını da söylüyor ama dayanak şirket içi A/B ve kör testler, yayımlanmış skor yok.

Model şu an Yuanbao’nun sesli aramalarında (“初语” yani Chuyu sesi) ve Tencent’in müşteri hizmetlerinde çalışıyor. Tencent Cloud’a API olarak “yakında” gelecek. Bu derlemeye göre model kimliği, parametre sayısı, bağlam penceresi ve fiyat henüz yok. Ağırlık da yok, kapalı model. Ses modelleri de artık araç çağıran agent diye pazarlanıyor. API ve fiyat gelene kadar ölçülecek bir şey yok.

Vintage stüdyo mikrofonundan parlak müzik notaları yükseliyor, yanında küçük bir büyüteç süzülüyor
Hy Realtime konuşma sırasında arama yapıp yapmayacağına kendisi karar veriyor, istenince şarkı da söylüyor. Görsel: Higgsfield.

📊 Hangisini gerçekten indirebilirsiniz?

Fiyatlar, aksi yazmadıkça 1M token başına dolar.

Model Kim Tarih Ağırlık ve lisans Fiyat ya da erişim Tek rakam (kaynak)
Decider v1.3 / Flash v1.3 Perplexity 9 ile 10 Kasım Evet, Apache 2.0 1M girdi token’ı $0,02 / $0,01, çıktı ücretsiz 63 görevde %91,6 (Perplexity)
deepseek-flash uygulama araçları DeepSeek 13 Kasım Yok (API özelliği) 1.000 arama $0,75, token $0,15 / $0,60 yoğun olmayan saatte 1M bağlam (DeepSeek dokümanı)
Hy Realtime Tencent 13 Kasım Hayır, kapalı Yuanbao ve müşteri hizmetleri, API “yakında” yayımlanmış rakam yok
LongCat-2.5 Meituan ağırlıklar 9 Kasım Evet, MIT $0,30 / $1,20 sınırlı süre 1,6T içinden 48B aktif (Meituan)
Inkling 2 Small Thinking Machines ağırlıklar 12 Kasım civarı Evet, Apache 2.0 Üçüncü taraf API’ler 594B içinden 17B aktif, 500GB üstü VRAM (model kartı)
Seedream 5.5 ByteDance 9 Kasım Hayır Jimeng, Doubao, Ark, API bekleniyor %0,4 ciddi metin hatası (ByteDance)

📦 Büyük ağırlıklar sonunda geldi mi?

İki eski tanıdık, kısaca.

Meituan, daha önce yazdığım LongCat-2.5’in ağırlıklarını tanıtımdan bir hafta sonra, 9 Kasım’da MIT lisansıyla Hugging Face’e koydu. Haberi VentureBeat verdi. The Decoder’a göre ayrı 4-bit sürüm ve kendi sunucunda kurma rehberi 194 Huawei Ascend çipten oluşan kümeyi hedefliyor. VentureBeat, Meituan’ın tablosundaki rakiplerin Opus 5.5 ve GPT-6.1 Sol’dan eski olduğunu hatırlatıyor, yani frontier’ın bir basamak altındayız.

Inkling 2 Small hakkında yazdığımda model fine-tune edilebiliyor ama indirilemiyordu. AI Compass’a göre ağırlıklar 12 Kasım civarında Apache 2.0 ile Hugging Face’e geldi. Model kartı, NVFP4 checkpoint için en az 500GB toplam VRAM istiyor, örneğin 2x B300 ya da 4x H200. Bu donanım yoksa NVIDIA, Fireworks, Together gibi sağlayıcılar API üzerinden sunuyor.

“Açık ağırlık” ile “çalıştırabilirsin” ayrı cümleler. 500GB VRAM en az çok GPU’lu ciddi bir sunucu demek, 194 Ascend çip ise düpedüz veri merkezi.

🖼️ Aynı görseli 100 kez düzenlemek ne demek?

ByteDance Seed 9 Kasım’da Seedream 5.5’i duyurdu. Öne çıkan yenilik çok turlu düzenleme: dokunulmayan bölgeler piksel düzeyinde korunuyor, renk kaymıyor, aynı görsel üzerinde 100 tura kadar düzenleme yapılabiliyor. Model doğrudan RGBA çıktı da veriyor, tam ve kısmi şeffaflıkla. Arka planı silmek için ayrı araca gerek kalmıyor.

ByteDance’in kendi testlerine göre Çince ve İngilizce metinlerde ciddi metin bozulma oranı %0,4. Şirket, metin yapısında GPT Image 2.5 Sunburst ve Nano Banana 2.1’in önünde olduğunu söylüyor. The Decoder ve TNW bunları ByteDance’in iddiası olarak aktarıyor, bağımsız ölçüm yok.

Model Jimeng, Doubao, Doubao Work ve Volcengine Ark üzerinden kademeli açılıyor, Pro sürüm de planda. BytePlus’ın sayfasına göre resmi API sıradaki entegrasyon. Şeffaf PNG ve kaymayan düzenleme kimseyi heyecanlandırmaz, ama tasarımcının iş akışından bir adımı siler.

👀 Bundan sonra neye bakacağız?

Locate gerçek, dağınık belgelerde ne kadar isabetli çalışacak? Agent’lar her turda arama yapınca DeepSeek faturası nereye gidecek? Hy Realtime’ın Tencent Cloud’a geleceği tarih ve fiyatı, Seedream 5.5’in API’si ve Pro sürümü de beklediklerim arasında. Bir de Inkling 2 Small ya da LongCat-2.5’i küme olmayan donanımda çalıştıran çıkacak mı, onu merak ediyorum. Ucuz model cephesinin öbür yarısı için geçen haftaki gündem yazısı duruyor.

Kaynaklar

Oğuzhan Koçaklı

2015 yılından beri profesyonel olarak marketing, gaming ve blockchain dünyasıyla ilgileniyorum. Bir çok önemli markanın pazarlama stratejilerinin oluşturulması ve uygulanmasında görev aldım. Şimdilerde mobil oyunlar ve oyunların blockchain entegrasyonu üzerine çalışmalar yürütüyorum. Yapay zeka çalışmaları ise uzun yıllardır hobim.

Tüm yazıları

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir